Na Srpskom vojničkom groblju u mestu Veliki Međer, u Slovačkoj, na kojem počiva 6.000 srpskih žrtava iz Prvog svetskog rata, posađeno je 18. drvo mira u okviru Međunarodnog projekta Drvo mira, a tom prilikom odlikovani su episkop austrijsko-švajcarski Andrej i Momčilo Babić, ambasador Srbije u Slovačkoj.
Skup u Velikom Međeru, u okviru manifestacija povodom stogodišnjice od upokojenja Kralja Petra I Karađorđevića, organizovala je slovačka organizacija Servare et Manere, na čelu sa predsednikom Marekom Sobolom u saradnji sa Ambasadom Srbije u Slovačkoj.
Tim povodom, kraj humki srpskih mučenika iz Prvog svetskog rata okupile su se ugledne zvanice među kojima su bili Momčilo Babić, ambasador Srbije u Slovačkoj, Martin Klus, državni sekretar Ministarstva spoljnih poslova Slovačke, Jozef Paluba, biskupski vikar u policijskim snagama Slovačke, Jozef Viskupič, predsednik samoupravne regije Trnavske, Đerđo Holenji gradonačelnik Velikog Međera i Marek Sobola, osnivač i predsednik organizacije Servare et Manere koja je organizator Međunarodnog projekta Drvo mira.
Skup su uveličali brojni Srbi na čelu sa predvodnicima srpskih kulturnih institucija u Slovačkoj, među kojima su bili Bojan Radovanović i Stane Ribič.
Sađenje 18. drveta mira organizovano je pod pokroviteljstvom princa Aleksandra čije je pozdravno pismo skupu pročitano na početku ceremonije u kojoj su pored počasnog stroja slovačkih vojnih snaga učestvovali i dobrovoljci u uniformama Srpske kraljevske vojske iz čehoslovačke legionarske zajednice. Ispred Drveta mira, u čast kralja Petra I Karađorđevića otkriven je i spomenik kralju Petru, koji je izradio slovački vajar Mihal Janiga.
Tokom sađenja 18. drveta mira, episkop Andrej i ambasador Babić odlikovani su Medaljom drvo mira, zbog zasluga u promociji mira, razumevanja i prijateljstva među narodima.
Sećanje na žrtve
Projekat Drvo mira – osnovao je 2018. Marek Sobola pod zaštitom države sa naznakom Dobra ideja Slovačka. U međuvremenu je 17 puta realizovan u 10 zemalja na tri kontinenta, među kojima su Srbija, Austrija, Lihtenštajn, Rusija, Uzbekistan, Slovačka, Velika Britanija, Poljska i SAD.
Ovaj međunarodni projekat nije spomen na ratove. To je spomen na žrtve i istorijsko sećanje. Ovaj projekat slavi mir, promoviše međunarodne i lokalne mirovne inicijative i projekte prijateljstva i ekološke odgovornosti, poziva sve ljude i narode da žive u miru i prijateljstvu.
Počasna marka
Slovačka pošta je u čast ovog događaja i povodom stogodišnjice od upokojenja kralja Petra I Karađorđevića štampala vrednu poštansku marku.
Večna kuća 6.000 Srba
Ispred Spomenika srpskim mučenicima venac su položili visoki predstavnici države, crkve i pomesnih ureda.
Na Srpskom vojnom groblju u Velikom Međeru počiva više od 6.000 saboraca kralja Petra I, učesnika u odbrani Srbije na Ceru, Kolubari i drugim stratištima Prvog svetskog rata.
Zarobljeni i dovedeni da umru u logoru smrti, srpski novomučenici su ostavili svojim potomcima i ljudima obavezu časti, da se brinu o njihovom poslednjem počivalištu – srpskom groblju u Slovačkoj.
Srbi su u logoru umirali zbog neljudskih uslova i od zaraznih bolesti, a groblje je danas u solidnom tehničkom stanju i redovno ga održavaju lokalna zajednica i Udruženje Srba u Slovačkoj.
